جنگنده های اف5 تایگر3 ارتقا یافته شیلی

به گزارش پایگاه خبری پل تنگ؛

در ۲۵ سپتامبر ۱۹۷۴، خرید ۱۸ فروند هواپیمای اف5 تایگر2 شامل پانزده فروند F-5E تک‌سرنشین (J-800 تا J-814) و سه فروند F-5F دو‌سرنشین (J-815 تا J-817) به مبلغ 44,311,859 دلار برای نیروی هوایی شیلی مورد تأیید قرار گرفت. این خرید «پروژه تملک Peace Lama» نام‌گذاری شد. هواپیماها میان سال‌های ۱۹۷۶ تا ۱۹۷۷ وارد شیلی شدند و بدین ترتیب دوران «فرا‌صوتی» نیروی هوایی شیلی آغاز شد. نیروی هوایی شیلی (FACH) درخواست کرد یک سکان پشتی (dorsal fin) برای افزایش پایداری سمتی به هواپیما افزوده شود؛ ویژگی‌ای که آن را از دیگر F-5های استاندارد متمایز می‌کرد.

در سال ۱۹۷۸، به‌دلیل مشکلات مرزی میان شیلی و آرژانتین، دو کشور تا آستانه جنگ پیش رفتند. در آن زمان، F-5  همراه با جنگنده‌های هاوکر هانتر شیلی، ستون اصلی دفاع هوایی کشور را تشکیل می‌دادند و F-5ها با موشک‌های AIM-9J سایدواندر ، بمب‌های چندمنظوره در اندازه‌ها و وزن‌های مختلف، و همچنین بمب‌های خوشه‌ای تولید شیلی توسط صنایع Cardoen و نیز راکت‌های FFAR و زانی مسلح شده بودند. به همین دلیل در نوسازی‌های آینده، این تسلیحات همچنان در فهرست گزینه‌های قابل استفاده برای F-5های شیلی باقی ماندند.

در سال ۱۹۸۷، نیروی هوایی پرو اقدام به خرید میراژ 2000 و همچنین نوسازی میراژ 5 پی  کرد. بنابراین برای اینکه از رقبا عقب نمانند، نیروی هوایی شیلی تصمیم گرفت جنگنده‌های F-5 خود را به‌روزرسانی کند.شرکت منتخب برای انجام این نوسازی، صنایع هوافضای اسرائیل (IAI) بود که بسته مدرن‌سازی «F-5 Plus» را ارائه می‌کرد. این شرکت پیش‌تر روی پروژه نوسازی میراژ 50 Pantera در شیلی کار کرده بود، بنابراین روابط موجود با اسرائیل، انتخاب آن‌ها را تسهیل کرد. بدین ترتیب در سال ۱۹۹۰ «پروژه تیفانی» با هزینه ۳۰۰ میلیون دلار برای نوسازی شانزده فروند F-5 شیلی آغاز شد. در چارچوب این برنامه، هواپیماهای F-5E شماره 805 و F-5F شماره 817 به اسرائیل و تأسیسات IAI در فرودگاه بن‌گوریون منتقل شدند تا به‌عنوان نمونه‌های اولیه فرایند نوسازی مورد استفاده قرار گیرند. نوسازی انجام‌شده در اسرائیل موارد زیر را شامل می‌شد:

ولی تغییرات و ارتقائات بر روی اف5 شیلی که با نام اف5 تایگر3 (اف5 در نسخه تولیدی دارای لقب تایگر2 در دو نسخه Eو F است) شامل چه مواردی است

ارتقاء الکترونیکی و کابین

در ارتقاء جدید کابین جنگنده کاملاً به روز شده و شامل دو نمایشگر رنگی چند منظوره قابل برنامه‌ریزی و یک سامانه  نشانگر سربالای HUD شده که اطلاعات پرواز را به خلبان نشان می‌دهد .در اف ۵ اصلی هیچ نمایشگری وجود نداشت به غیر از یک نمایشگر دایره تک رنگ برای نشان دادن رادار و البته اچ یو  دی  نیز وجود نداشت و تنها یک مگسک الکترونیکی در درون کابین کار گذاشته شده بود. ولی حالا با کابین جدید خلبان می‌تواند تمام سامانه‌های حیاتی تسلیحات و رادار را بر روی نمایشگر دیده و با کمک  hud و رایانه کنترل آتش به هدف‌گیری دقیق توپ ،راکت و بمب‌های سقوط آزاد و غیره هدایت شونده و همچنین رویت اطلاعات حساس در زمان رزم هوای تنها بر روی اچ یو دی

کابین مجهز به هوتاس و یا به عبارتی نصب کلیدهای حیاتی از جمله انتخاب تسلیحات بر روی دسته گاز موتور شده که به خلبان این اجازه را می‌دهد در شرایط پراسترس رزم هوایی بدون برداشتن دست خود از روی اهرم گاز سلاح مورد نظر را انتخاب کند.رایانه چند منظوره ماموریتی که اجازه می‌دهد سامانه ناوبری را برای ماموریت‌های مختلف برای نمونه پرواز خودکار در ارتفاع پایین تا هدف و رهاسازی خودکار جنگ افزار در موقعیت مناسب تنظیم کرد

رادار

یکی از برنامه‌های ارتقا بر روی این جنگنده تعویض رادار با رادار اسرائیلی  ‏EL-۲۰۳۲ بر روی چندین جنگنده ارتقا یافته مانند  میگ ۲۱ لنسر رومانی و یا اف ۵‌های تایلندی و چند جنگنده دیگر نصب شده است در حالی که رادار اصلی یعنی ای پی جی ۵۹  حدود ۴۰ کیلومتر برد دارد و توان قفل و هدایت موشک‌های داری را ندارد و تنها به نظر یک رادار ساده برای جستجوی آسان می‌گردد برای رادار جدید توانایی‌های فوقالعاده ای دارد.

رادار چندمنظوره ELTA EL/M-2032 یکی از شناخته‌شده‌ترین رادارهای رزمی تولید اسرائیل است که برای جنگنده‌های سبک و میان‌وزن طراحی شده و در برنامه‌های نوسازی متعددی از جمله اف5 تایگر تایلندی ، کفیر، سی هارییر  و حتی میگ-21 مورد استفاده قرار گرفته است. این رادار از نوع پالس-داپلر پیشرفته بوده و قابلیت کامل هوا-به-هوا، هوا-به-سطح و هوا-به-دریا را در یک سامانه فشرده ارائه می‌دهد. برد شناسایی آن بسته به آنتن و نسخه نصب‌شده بین ۸۰ تا ۱۵۰ کیلومتر برای اهداف هوایی در اندازه جنگنده است و نسبت به رادار AN/APQ-159 نسخه پایه F-5 چند برابر افزایش برد محسوب می‌شود. رادار قادر است به‌طور همزمان ۶۴ هدف هوایی را کشف و از میان آن‌ها ۶ هدف را به‌صورت هم‌زمان رهگیری کند و با دو  هدف درگیر شود .این رادار دارای طراحی ماژولار است و در مدهای هوا-به-هوا قابلیت‌هایی مانند جستجوی تک‌پالس، رهگیری همزمان اهداف سرعت بالا، مقابله با اهداف کوچک در پس‌زمینه زمینی و مد «Track-While-Scan» را ارائه می‌دهد که به جنگنده امکان رهگیری مداوم در حین جستجو را می‌دهد.

سیستم‌های جنگ الکترونیک

اف5 ارتقا یافته دارای سامانه مدیریت الکترونیک EWPS-100 است این سیستم جنگ الکترونیک خود شامل هشدار دهنده DM/A-104 RWR می باشد که به خلبان می‌تواند در معرض دید رادار دشمن قرار گرفتن را هشدار و حتی در مورد قفل رادار دشمن بر روی جنگنده هشدار لازم را دهد .این هشدار دهنده راداری می‌تواند جهت و نوع رادار را تشخیص دهد و با کمک سیستم جنگ الکترونیک A-401 دست به جنگ الکترونیک با رادار دشمن برای کاهش اثرپذیری آن بزند همچنین در صورتی شلیک موشک از سمت دشمن برای شکست قفل و فریب موشک می‌تواند از سیستم پرتاب کننده چپ و فلر DM/A-202 برای پرتاب چپ و فلر استفاده کند

اف ۵ در نسخه اصلی هیچ کدام از موارد بالا را نداشت کشف تهدیدات کاملاً به چشم و هوشیاری خلبان مربوط می‌شد.همچنین هواپیما مجهز به گیرنده ماهواره جی پی اس و سیستم ناوبری مبتنی بر سامانه جی پی اس شده و از یک نقشه‌خوان خودکار برای خلبان استفاده می‌کند که می‌تواند با دقت ۳ تا ۱۰ متر موقعیت هواپیما را مشخص کند

هواپیما در بعد تسلیحاتی می‌تواند تسلیحات قدیمی اف ۵ مانند موشک هوا به هوای سایدواندر بمب‌های سقوط آزاد سری مارک و راکت‌های 68 میلیمتری  و 127 میلیمتری را حمل کند  ولی این ارتقا باعث شده تا تسلیحات نوینی به این جنگنده اضافه شود که پیش از این توان حمل آن را نداشت

این تسلیحات به شرح زیرند

موشک هوا به هوای پیتون ۴ ساخت اسرائیل. موشک هوا به هوای پیتون ۴  یک موشک هوا به رزم هوایی نزدیک با سیستم هدایت تصویرساز حرارتی می باشد که از موشک‌های سایدواندر نسخه پی  که در شیلی استفاده می‌شود دست کم یک نسل جلوتر است و نتنها  برد بیشتری دارد بلکه اجازه درگیری از روبرو نیز به هدف می‌دهد  در حالی که موشک‌های سایدواندر نسخه در خدمت شیلی باید از نیمکره پشتی به سمت جنگنده شلیک شود همچنین این موشک می‌تواند تا زاویه ۶۰ درجه را پوشش دهد نسخه که بسیار بیشتر از سایدواندر در نسخه پی است

این جنگنده می‌تواند موشک هوا به هوای رادار فعال دربی را حمل کند این موشک اسرائیلی بین ۵۰ تا ۸۰ کیلومتر برد دارد و شیلی دست کم ۶۰ تیر از این موشک را سفارش داده است.این موشک به این جنگنده توان BVR یا درگیری در خارج از برد میدان دید میدهد

دیگر سلاح قابل حمل توسط این جنگنده بمب هدایت لیزری از نسخه افر ساخت اسرائیل است که توان بمباران دقیق تا برد 20 تا 25کیلومتری را به این جنگنده می‌دهد  .اف ۵  برای  نشانه گذار لیزری با توان دید حرارتی لیتنینگ ساخت اسرائیل استفاده می‌کنند که این غلاف که توان پرواز شبانه نیز به اف5 میدهد طی این ارتقا روی اف5 شیلی نصب شد

در یک پرواز رزمی گشت هوایی اف ۵ شیلی می‌تواند تا ۴ موشک پینتون ۴ و یا دو موشک پیتون و دو موشک دربی در یک ماموریت تهاجم زمینی می‌تواند یک غلاف نشانه گذار لیزری زیر بدنه و بمب هدایت لیزری زیر بال‌ها به همراه دو موشک پیتون حمل کند.همچنین در این ارتقا این جنگنده مجهز به یک لوله سوختگیری هوایی ثابت برای سوختگیری از هواپیماهای سوخترسان کی سی130 شد

 

طبق گزارش AircraftInformation.info، از ۱۸ فروند F-5 شیلی، برخی در برنامه‌ای که «Tiger III» نامیده شده بود ارتقا داده شدند. بر اساس یک سند مرجع، تاکنون ۱۲ فروند F-5E و ۳ فروند F-5F به استاندارد تایگر3 نوسازی شده‌اند. .

 

مقالات مشابه

جنگنده های اف5 ارتقا یافته برزیلی 

جنگنده های اف5 ارتقا یافته تایلندی

نوشته جنگنده های اف5 تایگر3 ارتقا یافته شیلی اولین بار در پل تنگ. پدیدار شد.

پایگاه خبری پل تنگ – مهدی امرائی